Nikāya và A-hàm giúp kiểm tra văn bản như thế nào?
Đối chiếu Nikāya và A-hàm giúp phát hiện điểm chung, dị biệt và lịch sử truyền bản, nhưng cần tôn trọng văn cảnh và giới hạn chứng cứ.
Đọc bàiTri thức để hiểu · Thực hành để thấy
Ngân hàng câu hỏi
Khám phá câu hỏi, bài giải thích và đối chiếu Phật học. Chọn cách đọc phù hợp, từ lướt nhanh tiêu đề đến khám phá từng bài.
1,113bài phù hợp
Đã xuất bản1,448câu hỏi công khai
Sơ cơ198câu hỏi công khai
Trung cấp1,113câu hỏi công khai
Chuyên sâu137câu hỏi công khai
Khám phá theo chủ đề
Mọi chủ đềBản đồ giáo pháp 15Bát Chánh Đạo, Giới–Định–Tuệ & trợ đạo 58Bi - trí - dũng 3Cải tạo vận mệnh 0Câu hỏi người mới học 72Chánh tín & Nghi lễ 63Con đường tu tập 69Công đức - phước đức 0Cư sĩ, quan hệ & ứng dụng đời thường 90Duyên khởi & Nghiệp 142Duyên khởi, nhân duyên, nghiệp & tái sinh 142Đại thừa & Triết học 102Đạo đức & Đời sống 90Đến để mà thấy 0Đối chiếu & Gỡ nhầm 106Giác ngộ 8Giải thoát & Thánh quả 148Giáo lý 3Giáo lý cốt lõi 42Giới luật 4Gỡ hiểu lầm 10Gương nhân quả 0Khái niệm nền tảng 18Kim Cương Thừa 1Kinh điển ( Kinh - luật - luận ) 2Kinh điển & Nguồn học 79Kinh điển, trích dẫn & kiểm chứng nguồn 79Lịch sử & Truyền thống 52Lịch sử, bộ phái & truyền thống 52Lời dạy bậc trí 0Luân hồi - tái sinh 0Mê tín - chánh tín 0Mê tín, nghi lễ, công đức & tín ngưỡng 63Nghi lễ - thực hành 0Người cư sĩ 1Nhánh Phật giáo khác 0Nhập môn & Bản đồ học Phật 359Những thắc mắc chính 4Pháp hành 2Pháp học 8Phật giáo Đại thừa 7Phật giáo nguyên thủy 7Phật giáo sơ kỳ 6Phương pháp học & nghiên cứu 11Quan điểm tác giả 0So sánh đối chiếu 15So sánh, nghịch lý & khái niệm dễ nhầm 106Sống đạo thời hiện đại 1Tà kiến - chánh kiến 3Tác phẩm văn học - tôn giáo 0Tâm & Con người 160Tam độc (Tham sân si) 0Tánh Không, Phật tính & Bồ-tát 102Tham khảo 20Thánh đạo, Thánh quả & Niết-bàn 148Thánh quả 0Thế giới quan Phật giáo 11Thiền 0Thiền & Quan sát 47Thiện hạnh - ác hạnh 0Thiền, Tứ Niệm Xứ & định-tuệ 47Thời Phật tại thế 1Thực hành & chuyển hóa 44Tín ngưỡng - tôn giáo 2Tình huống & ứng dụng 13Tội - Phước 3Tổng hợp & câu hỏi mở 176Tứ Thánh Đế, Tam pháp ấn & Trung đạo 42Vị thầy đạo hạnh 0Vô ngã, Ngũ uẩn & cấu trúc kinh nghiệm 160
1,113 bài · 961–984Câu hỏi ngẫu nhiên ↗ · Xóa bộ lọc
Khi hai bản kinh song song khác nhau, nên xử lý thế nào?
Khi hai bản kinh tương ứng khác nhau, cần xác minh quan hệ văn bản, nguyên ngữ, văn cảnh và phân loại dị biệt trước khi đưa ra kết luận.
Đọc bàiPhân biệt văn bản sớm và cách giải thích hậu kỳ
Phân biệt kinh điển sơ kỳ với chú giải và luận thư hậu kỳ, cách đối chiếu tư liệu, đánh giá niên đại và tránh gán lời luận sư cho Đức Phật.
Đọc bàiChú giải rất quan trọng nhưng không đồng nghĩa với chính văn kinh
Phân biệt chính văn kinh, chú giải, phụ chú và luận thư; giá trị của chú giải và sáu bước đối chiếu nguồn để tránh gán lời giải thích thành nguyên văn Đức Phật.
Đọc bàiKhông nên lấy quan điểm của một truyền thống làm định nghĩa cho toàn bộ Phật giáo
Không nên lấy định nghĩa của một trường phái đại diện cho toàn bộ Phật giáo; cần xác định nguồn kinh, luận, truyền thống và văn cảnh trước khi đối chiếu.
Đọc bàiKhi viết Wiki, câu nào cần ghi rõ “theo Theravāda”?
Giải thích khi nào cần ghi “theo Theravāda” trong bài Wiki, phân biệt kinh, A-tỳ-đàm, chú giải và các truyền thống Phật giáo.
Đọc bàiKhi nào cần ghi “theo Đại thừa”?
Các trường hợp cần ghi “theo Đại thừa” khi biên tập Wiki và cách phân biệt kinh, luận, Trung quán, Duy thức, Như Lai tạng với những giáo lý chung.
Đọc bàiKhi nào có thể nói “các truyền thống Phật giáo nhìn chung đều...” ?
Chỉ khái quát rằng các truyền thống Phật giáo nhìn chung cùng chia sẻ một quan điểm khi có chứng cứ đại diện đủ rộng, xác định rõ phạm vi và nêu các khác biệt quan trọng.
Đọc bàiTừ đọc kinh đến nghiên cứu Phật học – Học cách biết mức độ chắc chắn của điều mình viết
Phương pháp đánh giá độ chắc chắn khi nghiên cứu Phật học: phân biệt chính văn, diễn giải, truyền thống và thông tin chưa xác minh.
Đọc bàiĐiều này nằm trong kinh nào? – Câu hỏi đầu tiên trước một lời được gán cho Đức Phật
Hướng dẫn xác minh một lời được gán cho Đức Phật: tìm nguồn kinh, xác định người nói, đọc văn cảnh, phân biệt nguyên văn, diễn ý và chú giải.
Đọc bàiKhông tìm thấy trong kinh có nghĩa chắc chắn là giả?
Chưa tìm thấy một câu trong kinh không đủ khẳng định chắc chắn là giả; cần kiểm tra bản dịch, nguyên ngữ, phạm vi kinh điển và nguồn gốc trước khi quy kết lời Đức Phật.
Đọc bàiLời Tổ không phải lời Phật nhưng có vì thế mà vô giá trị?
Lời Tổ tuy không phải nguyên văn lời Đức Phật vẫn có giá trị giải thích và thực hành; cần kiểm chứng và ghi rõ nguồn.
Đọc bàiTruyền thống về sau không phải kinh điển sớm nhưng vẫn có giá trị thế nào?
Truyền thống Phật giáo phát triển về sau vẫn có giá trị giải thích, thực hành, triết học và lịch sử; cần phân biệt rõ nguồn gốc với thẩm quyền kinh điển.
Đọc bàiLịch sử và đức tin có thể được trình bày cùng nhau mà không đánh đồng không?
Có thể trình bày lịch sử và đức tin Phật giáo trong cùng bài nếu phân biệt rõ chứng cứ, truyền thống tin nhận, lời kinh và giả thuyết còn bỏ ngỏ.
Đọc bàiMột truyền thuyết Phật giáo nên được ghi là truyền thuyết khi nào?
Một câu chuyện nên được ghi là truyền thuyết khi có chứng cứ về việc lưu truyền nhưng chưa đủ bằng chứng xác nhận các tình tiết như sự kiện lịch sử; cần ghi nguồn, dị bản và ý nghĩa văn hóa.
Đọc bàiKhông biết chắc không có nghĩa phải chọn một phía
Khi chưa đủ chứng cứ, không cần vội chọn một phía hay coi mọi quan điểm ngang nhau; hãy phân biệt điều xác minh được, giả thuyết và điều còn chưa rõ.
Đọc bài“Chưa xác định” cũng là một kết luận có giá trị
“Chưa xác định” là kết luận đúng khi chứng cứ chưa đủ; cần nêu rõ phạm vi khảo sát, giới hạn nguồn và điều kiện kiểm chứng lại.
Đọc bàiPhân biệt điều kinh nói với điều chúng ta suy ra từ kinh
Phân biệt điều kinh điển thực sự ghi với diễn giải và suy luận của người đọc; hướng dẫn kiểm tra tiền đề, văn cảnh, nguồn và cách ghi chú chính xác.
Đọc bàiPhân biệt dữ kiện với cách diễn giải
Phân biệt dữ kiện văn bản, thông tin lịch sử với diễn giải và suy luận trong nghiên cứu Phật học; hướng dẫn kiểm chứng nguồn và viết Wiki chính xác.
Đọc bàiPhân biệt giáo lý với tín ngưỡng
Phân biệt giáo lý, tín ngưỡng và thực hành trong Phật giáo; cách đối chiếu nguồn kinh luận với phong tục, nghi lễ và niềm tin để viết Wiki chính xác.
Đọc bàiPhân biệt lịch sử với truyền thống tôn giáo
Lịch sử kiểm chứng quá khứ bằng chứng cứ; truyền thống tôn giáo lưu giữ niềm tin, ký ức và thực hành. Cách phân biệt nguồn kinh, chú giải, truyền thuyết, chứng cứ lịch sử khi viết Wiki.
Đọc bàiPhân biệt Phật giáo Ấn Độ với sự tiếp biến ở từng quốc gia
Phân biệt Phật giáo hình thành tại Ấn Độ với quá trình truyền bá, dịch thuật và tiếp biến ở các quốc gia; hướng dẫn xác định xuất xứ nghi lễ, pháp môn và văn bản.
Đọc bàiHọc Phật trung thực – Biết điều gì kinh nói, điều gì truyền thống giải thích và điều gì chính mình chưa biết
Phương pháp học Phật trung thực: phân biệt kinh văn, cách diễn giải theo truyền thống và điều chưa có chứng cứ xác định.
Đọc bàiVô ngã qua Ngũ uẩn – Vì sao không uẩn nào thích hợp để xem là “Ta”?
Giải thích vô ngã qua sắc, thọ, tưởng, hành, thức; nêu lập luận SN 22.59, ví dụ thực hành và phân biệt các tầng luận giải.
Đọc bài