Isidatta - Vị quan nước Kosala

2. Isidatta. - Một viên quản tượng hay thị thần (thapati) của vua Pasenadi , vua Kosala. Isidatta luôn được nhắc đến cùng với Purāna . Nhiệm vụ của họ là chăm sóc các cung nữ trong hậu cung của nhà vua khi họ cưỡi voi vào vườn. Điều này thường khiến họ tiếp xúc gần gũi với các cung nữ, và họ thú nhận với Đức Phật rằng thật khó để không có những ý nghĩ xấu về họ.

Isidatta và Purāna đã từng đến Sādhuka ' vì một số công việc (tài sản riêng của họ, theo Buddhaghosa, SA.i.215). Họ nghe nói rằng Đức Phật đang may một chiếc y trước khi bắt đầu đi kinh lý và họ chờ cơ hội để nói chuyện với Ngài. Khi cơ hội đến, họ đi theo Đức Phật và nói với Ngài rằng họ luôn vui mừng khi Ngài ở gần họ và buồn biết bao khi Ngài đi kinh lý xa. Đức Phật thuyết giảng cho họ về vinh quang của cuộc sống vô gia cư và thúc giục họ phát huy năng lượng. Ngài nói rất cảm kích về lòng trung thành của họ đối với Ngài và tôn giáo của Ngài và chúc mừng họ vì sở hữu những phẩm chất đạo đức, chẳng hạn như chia sẻ tất cả tài sản của họ với những người thánh thiện, một phẩm chất hiếm có (Sv348-52; Netti. 134f).

Theo Chú giải Tương Ưng (i.215), Isidatta là một Sakadāgāmī và Purāna là một Sotāpanna.

Trong Kinh Dhammacetiya (M.ii.123f), Pasenadi thưa với Đức Phật rằng ngài vô cùng cảm kích trước lòng tôn kính mà Isidatta và Purāna dành cho Đức Phật và giáo lý của Ngài. "Họ là những người đóng xe của ta," nhà vua nói, "và họ trông cậy vào ta để kiếm sống và mọi vinh quang của họ, vậy mà những người này không hết lòng phụng sự ta như họ phụng sự Đức Thế Tôn."

Một lần, nhà vua nghỉ đêm trong một căn nhà nhỏ chật hẹp. Isidatta và Purāna, hai người đi cùng vua, sau khi dành phần lớn thời gian của đêm để thảo luận về Giáo Pháp, nằm xuống nghỉ ngơi, đầu hướng về phía Đức Phật mà họ nghĩ đang ở, và chân hướng về phía nhà vua!

Isidatta là chú của nữ đệ tử Migasālā , cha của bà là Purāna.

Purāna được mô tả là một brahmacāri, nhưng Isidatta thì không, tuy nhiên, sau khi chết, cả hai đều được sinh ra ở Tusita . Migasālā hỏi Ananda làm thế nào mà những người có tính cách khác nhau lại có thể có cùng một sự tái sinh. A.iii.348f.; v.138f., 143f. Từ MA.ii.756, có vẻ như Isidatta là brahmacāri. Từ này ở đây không thể có nghĩa là "độc thân", vì Purāna chắc chắn đã có vợ vì Migasālā gọi ông là cha (pitā).

Đức Phật nhắc đến Isidatta trong số những người có sáu phẩm chất mang lại sự chứng ngộ về sự bất tử - lòng trung thành không lay chuyển với Đức Phật, Pháp và Tăng, đức hạnh Thánh thiện, trí tuệ và giải thoát (A.iii.451).

Anāgata Vamsa (câu 58) nói rằng khi Đức Phật tương lai Metteyya rời bỏ cuộc sống gia đình, tám mươi bốn ngàn người khác, do Isidatta và Purāna dẫn đầu, sẽ đi cùng Ngài.

Xuất hiện Wiki Tâm Học -Danh sách : Kinh Trung Bộ 89.Kinh Pháp Trang Nghiêm (Dhammacetiya sutta)

 

II. TÓM TẮT

Vua Ba tư nặc hỏi Anan, đức Thế tôn có bao giờ làm một thân hành có thể khiến người trí quở trách không [1]. Tôn giả đáp không. Về ngữ và ý hành cũng vậy.

Rồi vua hỏi thế nào là thân, ngữ, ý hành bị người trí quở trách. Tôn giả Anan trả lời, đó là những thân, ngữ, ý hành bất thiện. Bất thiện nghĩa là có tội, có hại, có khổ báo, đưa đến tự hại, hại người, hại cả hai, và làm cho bất thiện tăng trưởng, thiện pháp giảm thiểu [2].

Vua hỏi có phải Phật chỉ khen ngợi sự từ bỏ tất cả bất thiện. Tôn giả đáp, đức Như Lai đã từ bỏ tất cả bất thiện, và thành tựu những thiện pháp [3].

Vua hỏi thế nào là thân, khẩu, ý hành không bị người trí quở trách; và tôn giả đáp đó là thiện thân hành, thiện ngữ hành, và thiện ý hành. Và thiện nghĩa là không có tội, không có hại, có lạc báo.

Sau cuộc đàm luận, vua muốn cúng dường tôn giả voi ngựa, hoặc cả một khu làng ân tứ, nhưng biết Tôn giả không được phép nhận những thứ này, nên xin cúng dường một cuộn hàng ngoại [4], quà tặng của vua A xà thế, để may y. Tôn giả từ chối vì đã có đủ 3 y. Vua năn nỉ tôn giả nhận 3 y mới, rồi tặng ba y cũ cho các vị tỳ kheo khác. Như vậy sự bố thí sẽ được lan rộng, như cơn mưa lớn làm nước sông chảy tràn lên bờ.

Tôn giả về thuật lại với Phật. Phật dạy thật hạnh phúc thay cho vua Ba tư nặc đã được yết kiến và được cúng dường tôn giả Anan.