Duyên khởi dẫn đến Vô ngã như thế nào?
Duyên khởi soi rõ tính phụ thuộc điều kiện của năm uẩn, từ đó giúp nhận ra không uẩn nào là một tự ngã bất biến, độc lập.
Tra cứu Phật học
Thuật ngữ, giáo lý, câu hỏi trong các nhóm và nghiên cứu về đạo Phật.
4.000 câu hỏi·59 giáo lý·4 truyền thống
4.163 kết quảTrang 65 / 174
Duyên khởi dẫn đến Tánh Không như thế nào?
Theo Trung quán, vì các pháp duyên sinh nên không có tự tính độc lập; Tánh Không không phải hư vô và không phủ nhận nhân quả. Phân biệt kinh Nikāya và luận Long Thọ.
Duyên khởi thuận chiều và Duyên khởi hoàn diệt
Duyên khởi thuận chiều cho thấy khổ sinh khởi do vô minh và các điều kiện; chiều hoàn diệt cho thấy khổ chấm dứt khi những điều kiện ấy được đoạn trừ.
Duyên khởi từ Nikāya đến Trung quán – Điều gì được giữ lại và điều gì được phát triển?
Duyên khởi từ kinh Nikāya đến Trung quán: giữ nguyên lý tính điều kiện và mục tiêu đoạn khổ, phát triển lập luận về Tánh Không, tự tính và hai chân lý.
Nghiệp ở mức sơ cơ – Không phải số phận đã được viết sẵn
Nghiệp là hành động có tác ý, không phải số phận định sẵn. Phân biệt nghiệp, quả nghiệp, các điều kiện khác và khả năng đổi hướng bằng lựa chọn hiện tại.
Tại sao tác ý là chìa khóa để hiểu Nghiệp?
Nghiệp trong đạo Phật cốt ở tác ý (cetanā): sự chủ tâm dẫn đến hành động thân, khẩu, ý; không đồng nhất ý định, hậu quả và định mệnh.
Thân nghiệp – Khẩu nghiệp – Ý nghiệp
Thân nghiệp, khẩu nghiệp, ý nghiệp là ba cửa hành động có tác ý; phân tích 10 nghiệp đạo theo MN 41, AN 6.63 và cách tu sửa thân–khẩu–ý.
Thiện nghiệp và bất thiện nghiệp bắt đầu từ đâu?
Thiện nghiệp và bất thiện nghiệp bắt đầu từ tác ý và các gốc tâm: tham, sân, si hoặc vô tham, vô sân, vô si. Phân biệt ý định, hành động và quả nghiệp.
Nghiệp và quả không phải hệ thống thưởng phạt
Nghiệp là hành động có tác ý, quả nghiệp tùy duyên trổ; không có người thưởng phạt và không phải mọi khổ đau đều do nghiệp quá khứ.
Nghiệp cũ – Nghiệp mới – Vai trò của hiện tại
Phân biệt nghiệp cũ, nghiệp mới theo SN 35.146; vai trò của tác ý và lựa chọn hiện tại, không đồng nhất nghiệp với số phận.
Nghiệp và Duyên – Vì sao một nhân không tự mình tạo thành quả?
Nghiệp có tác ý không tự mình quyết định toàn bộ kết quả: các pháp nương nhân duyên; phân biệt nghiệp, quả nghiệp và các điều kiện theo AN 6.63, SN 12.20, SN 36.21.
Nghiệp và Vô ngã – Không có linh hồn thì nghiệp tiếp nối thế nào?
Nghiệp tiếp nối ra sao nếu không có linh hồn? Giải thích Vô ngã, Duyên khởi, tác ý và sự tiếp nối nhân quả theo Nikāya, không rơi vào thường kiến hay đoạn kiến.
Nghiệp trong các truyền thống Phật giáo có hoàn toàn giống nhau?
Các truyền thống Phật giáo cùng nhấn mạnh tác ý và trách nhiệm đạo đức, nhưng khác nhau trong cách giải thích nghiệp, tập khí, tái sinh và chuyển hóa.
Từ tin Nghiệp đến thấy trách nhiệm của từng tác ý
Từ niềm tin nghiệp báo đến việc nhận diện và chịu trách nhiệm với từng tác ý qua thân, khẩu, ý; thực tập xét hành động trước, trong và sau.
Luân hồi ở mức sơ cơ – Sinh tử lặp lại nghĩa là gì?
Luân hồi là sự tiếp diễn sinh tử khi vô minh và tham ái chưa đoạn tận; được giải thích bằng Duyên khởi, không có linh hồn bất biến.
Tái sinh không phải linh hồn thay thân xác
Tái sinh theo Duyên khởi không phải linh hồn thay thân xác: vô ngã, thức tùy duyên sinh, quan hệ nghiệp và trách nhiệm hiện tại.
Người tái sinh là cùng một người hay một người khác?
Theo Duyên khởi và Vô ngã, người tái sinh không phải một linh hồn bất biến, cũng không tách rời dòng nhân quả; phân biệt SN 12.17 và Milindapañha.
Duyên khởi giải thích tính liên tục qua nhiều đời thế nào?
Duyên khởi giải thích sự liên tục sinh tử qua nhiều đời bằng điều kiện, nghiệp và tham ái, không cần linh hồn bất biến; đối chiếu SN 12.2, MN 38 và SN 12.17.
Nghiệp nối hai đời mà không cần một cái Ta thường hằng như thế nào?
Nghiệp nối các đời theo duyên khởi mà không cần linh hồn hay cái Ta bất biến; phân biệt vô ngã với đoạn diệt và trách nhiệm nghiệp quả.
Luân hồi từng khoảnh khắc và luân hồi nhiều đời có nên đồng nhất?
Phân biệt luân hồi từng khoảnh khắc như diễn giải tâm lý thực hành với luân hồi nhiều đời theo giáo lý tái sinh; hai cách nhìn không hoàn toàn đồng nghĩa.
Sáu cõi nằm ở đâu trong giáo lý luân hồi?
Sáu cõi luân hồi gồm trời, a-tu-la, người, súc sinh, ngạ quỷ và địa ngục; giải thích khác biệt năm đường trong Nikāya, nghiệp, Duyên khởi và cách đọc ẩn dụ.
Trung hữu và tái sinh tức thời – Những cách giải thích khác nhau
Trung hữu là giai đoạn giữa chết và tái sinh theo một số truyền thống; chú giải Theravāda giải thích tái tục tức thời. Phân biệt kinh Nikāya, luận A-tì-đàm và bardo Tây Tạng, không giả định linh hồn bất biến.
Tái sinh trong Theravāda – Đại thừa – Kim Cương thừa
Theravāda, Đại thừa và Kim Cương thừa cùng giải thích tái sinh qua nghiệp và duyên khởi nhưng khác nhau về tâm tái tục, thức tàng, trung hữu và bardo.
Mục đích của đạo Phật không phải tái sinh tốt mãi mãi mà là chấm dứt sinh tử
Mục tiêu tối hậu của Phật giáo không phải tái sinh vào cõi tốt mãi mãi mà là đoạn tận tham ái, khổ và sinh tử qua Bát Thánh đạo.
Thuật ngữ được tra từ các trang giáo lý đã xuất bản. Nhãn truyền thống theo phân loại từng bài; câu hỏi đang hoàn thiện có ghi chú riêng.