Thuật ngữ, giáo lý, câu hỏi trong các nhóm và nghiên cứu về đạo Phật.
Hồi hướng là chia phước hay phát khởi thiện tâm? Sau khi bố thí, tụng kinh, giữ giới hay làm một việc thiện, người Phật tử thường đọc: “Nguyện đem công đức này hồi hướng cho…” Có người hồi hướng: cho cha mẹ. Có người: cho người đã mất. Có người: cho oan gia trái chủ. Trong Đại thừa còn thường gặp: “Nguyện đem công đức…
Hồi hướng rồi mình có mất công đức không? Sau khi: tụng kinh, bố thí, cúng dường, giữ giới, làm từ thiện, thiền tập, người Phật tử thường đọc: “Nguyện đem công đức này hồi hướng…” Cho: cha mẹ, người thân, người đã mất, oan gia trái chủ, hoặc tất cả chúng sinh. Một câu hỏi rất tự nhiên xuất hiện: Nếu tôi hồi hướng công…
Người chết có nhận được phước không? Khi một người thân qua đời, nhiều gia đình Phật tử: bố thí, cúng dường, tụng kinh, làm thiện, phóng sinh, giúp người nghèo rồi nói: “Xin hồi hướng công đức này cho người đã mất.” Từ đó xuất hiện một câu hỏi rất tự nhiên: Người chết có thật sự nhận được phước không? Nếu có: phước đượ…
Nghiệp của một người có thể chuyển sang người khác không? Một người cha làm nhiều điều xấu. Sau này con ông liên tục gặp bất hạnh. Người ta nói: “Con đang trả nghiệp cho cha.” Một gia đình gặp tai họa liên tiếp. Có người giải thích: “Nghiệp tổ tiên truyền xuống.” Một người chăm sóc cha mẹ bệnh nặng. Người khác bảo: “Co…
Cha mẹ tạo nghiệp, con cái có phải chịu thay? Trong đời sống người Việt, chúng ta thường nghe những câu như: “Đời cha ăn mặn, đời con khát nước.” “Cha mẹ làm ác thì con cái phải trả nghiệp.” “Gia đình này nghiệp nặng nên con cháu phải gánh.” “Cha mẹ tạo nghiệp, sau này con cái lãnh đủ.” Những câu ấy phản ánh một kinh n…
Nghiệp gia đình có phải giáo lý chính thống? Trong đời sống hiện nay, chúng ta thường nghe những cách nói như: “Gia đình này nghiệp nặng.” “Đây là nghiệp dòng họ.” “Con cháu đang trả nghiệp cho tổ tiên.” “Nhà này nhiều đời ly hôn vì nghiệp gia đình.” “Cha mẹ tạo nghiệp nên con cái phải gánh.” “Muốn cuộc đời thay đổi ph…
Cộng nghiệp nên hiểu thế nào để không biến thành định mệnh tập thể? Một trận động đất xảy ra. Hàng nghìn người: cùng chịu thiệt hại. Một cuộc chiến nổ ra. Cả một thế hệ: phải sống trong sợ hãi. Một chiếc xe gặp tai nạn. Nhiều người: cùng có mặt trên xe. Một cộng đồng: trải qua nghèo đói, bạo lực, dịch bệnh, thiên tai.…
Nghiệp và hoàn cảnh xã hội – Không nên dùng nghiệp để giải thích tất cả Một người sinh ra trong gia đình nghèo. Một đứa trẻ: không được đi học. Một người: mất việc khi nền kinh tế suy thoái. Một gia đình: mất nhà vì thiên tai. Một phụ nữ: bị bạo hành. Một người: mắc bệnh nặng. Một cộng đồng: sống nhiều thế hệ trong chi…
Tại sao người tốt vẫn gặp tai họa? Một người sống tử tế. Không lừa đảo. Không làm hại ai. Chăm sóc cha mẹ. Giúp đỡ người nghèo. Rồi một ngày: họ mắc bệnh nặng. Một người khác sống rất có đạo đức. Nhưng: gặp tai nạn. Một gia đình hiền lành: mất nhà vì bão lũ. Một đứa trẻ chưa kịp làm gì nhiều trong đời: đã mắc bệnh hiểm…
Tại sao người xấu vẫn có thể sống sung sướng? Một trong những câu hỏi khó nhất đối với niềm tin vào nhân quả là: Nếu làm ác phải chịu quả xấu, tại sao có những người sống rất tệ mà vẫn giàu có, khỏe mạnh, quyền lực và sung sướng? Ngược lại: Tại sao có những người hiền lành, tử tế mà cuộc đời vẫn đầy bệnh tật, mất mát v…
Quả báo tức thời và quả báo lâu dài khác nhau thế nào? Một người: vừa lừa tiền người khác, vài ngày sau: bị mất một khoản tiền lớn. Người ta nói: “Quả báo đến ngay.” Một người khác: sống gian dối nhiều năm nhưng: vẫn giàu có, khỏe mạnh và thành công. Người ta lại hỏi: “Nếu có nhân quả, tại sao người xấu chưa gặp quả bá…
Nghiệp nặng và nghiệp nhẹ được quyết định bởi những yếu tố nào? Hai người: cùng nói một câu làm người khác tổn thương. Nghiệp: có giống nhau không? Một người: vô tình làm chết một con vật. Người khác: cố ý giết. Hành động bên ngoài: đều dẫn đến cái chết. Nhưng nghiệp: có giống nhau không? Một người: làm điều sai trong…
Tu tập có thể làm thay đổi cách nghiệp cho quả không? Một người từng: làm điều bất thiện. Sau đó người ấy: nhận ra lỗi, giữ Giới, bố thí, thiền tập, phát triển Từ bi, sống có trách nhiệm hơn. Một câu hỏi rất tự nhiên xuất hiện: Những nghiệp xấu trong quá khứ có còn cho quả như cũ không? Nếu vẫn cho quả hoàn toàn giống…
Giải thích nghiệp là tác ý, nghiệp không phải định mệnh, vai trò duyên khởi và khả năng thay đổi qua lựa chọn hiện tại.
Phật giáo nhìn cái chết như thế nào? Cái chết là một trong những vấn đề khiến con người đặt ra những câu hỏi sâu nhất: Chết có phải là hết? Có một linh hồn rời khỏi thân xác không? Người chết đi đâu? Nếu không có một cái Ta thường hằng thì cái gì tái sinh? Tại sao người học Phật lại quán niệm về cái chết? Có phải hiểu…
Điều gì xảy ra khi một người chết theo các hệ thống Phật học? Một người vừa chết. Điều gì xảy ra tiếp theo? Có phải: linh hồn rời khỏi thân? Có phải: thức lập tức nhập vào một thân mới? Hay: người chết tồn tại trong một trạng thái trung gian? Có phải: họ ở đó 49 ngày? Có phải: nghiệp được “xét xử”? Hay: sau khi não ngừ…
Chết có phải tâm thức rời khỏi thân? Khi một người chết, chúng ta thường nghe những cách nói: “Linh hồn rời khỏi thể xác.” Hoặc trong ngôn ngữ có vẻ gần Phật giáo hơn: “Tâm thức rời khỏi thân.” “Thần thức xuất ra.” “Thức đi tìm một thân mới.” Những cách nói này rất quen thuộc. Nhưng nếu hỏi: Đây có thực sự là cách Phật…
Nếu không có linh hồn thì cái gì tiếp tục? Phật giáo nói: Vô ngã – anattā / anātman. Không có một: linh hồn thường hằng, cái Tôi bất biến, chủ thể độc lập nằm phía sau thân và tâm. Nhưng Phật giáo lại nói đến: nghiệp, quả, tái sinh, tu tập, giải thoát. Vậy lập tức xuất hiện một câu hỏi: Nếu không có linh hồn thì cái gì…
Tái sinh và đầu thai có phải cùng một nghĩa? Trong tiếng Việt, hai cách nói thường được dùng thay nhau: “Sau khi chết người ấy tái sinh.” và: “Sau khi chết người ấy đầu thai.” Trong giao tiếp thông thường, cả hai đều có thể chỉ: một đời sống tiếp nối sau cái chết. Vì vậy chúng thường được xem là đồng nghĩa. Nhưng nếu x…
Luân hồi là một nơi hay một quá trình? Khi nghe chữ “luân hồi”, nhiều người hình dung một vũ trụ gồm nhiều nơi: cõi người, cõi trời, địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh... Một chúng sinh chết ở nơi này rồi: “đi sang một nơi khác.” Từ hình ảnh ấy, luân hồi rất dễ được hiểu như: một hệ thống địa điểm mà linh hồn di chuyển qua lạ…
Sáu cõi là thế giới thật hay trạng thái tâm? Địa ngục có: nằm ở một nơi nào đó dưới lòng đất? Ngạ quỷ: có thực sự tồn tại? Chư thiên: có sống trong những thế giới mà mắt người không nhìn thấy? Hay tất cả những điều ấy: chỉ là biểu tượng cho các trạng thái tâm? Khi một người nổi giận dữ dội, ta thường nói: “Địa ngục đan…
Địa ngục trong Phật giáo là vĩnh viễn hay hữu hạn? Khi nghe đến “địa ngục”, nhiều người lập tức hình dung: một nơi trừng phạt đời đời. Người phạm tội: sau khi chết bị đưa xuống địa ngục, và: chịu đau khổ mãi mãi, không còn cơ hội thoát ra. Nhưng: đó không phải mô hình chung của Phật giáo. Trong các hệ thống Phật giáo t…
Ngạ quỷ là gì? Trong văn hóa Á Đông, “ngạ quỷ” thường gợi lên hình ảnh: một linh hồn người chết lang thang, đói khát, không được thờ cúng, chờ người sống đem thức ăn đến cúng. Từ đó xuất hiện nhiều quan niệm: người chết không ai cúng sẽ thành ngạ quỷ, ngạ quỷ sống quanh nghĩa địa, cúng đồ ăn thì họ đến ăn, đốt vàng mã…
Cõi súc sinh được hiểu thế nào trong Phật giáo? Trong văn hóa Phật giáo, chúng ta thường nghe: “Làm ác sẽ đọa làm súc sinh.” Hoặc: “Con vật này có khi là người thân đời trước.” Có nơi còn giải thích: tham nhiều thành ngạ quỷ, sân nhiều vào địa ngục, si nhiều thành súc sinh. Những cách nói ấy quen thuộc đến mức người ta…
Thuật ngữ được tra từ các trang giáo lý đã xuất bản. Nhãn truyền thống theo phân loại từng bài; câu hỏi đang hoàn thiện có ghi chú riêng.
Mở trang tra cứu để lọc theo nhóm và duyệt toàn bộ kết quả.