Thuật ngữ, giáo lý, câu hỏi trong các nhóm và nghiên cứu về đạo Phật.
10. TÀI LIỆU VÀ NGUỒN THAM KHẢO PHẬT GIÁO KIM CƯƠNG THỪA (VAJRAYĀNA) Wiki Tâm Học — Truyền thống Phật giáo — Kim Cương thừa — Phần 10: Tài liệu, thư tịch và nghiên cứu I. Tổng quan Tài liệu nghiên cứu Phật giáo Kim Cương thừa (Vajrayāna) bao gồm một hệ thống tư liệu rộng lớn, hình thành qua nhiều thế kỷ tại Ấn Độ, Tây…
06. TRUYỀN THỪA VÀ CÁC TRƯỜNG PHÁI PHẬT GIÁO KIM CƯƠNG THỪA (VAJRAYĀNA) Wiki Tâm Học — Truyền thống Phật giáo — Kim Cương thừa — Phần 06: Truyền thừa I. Tổng quan về truyền thừa Kim Cư
05. TU TẬP TRONG PHẬT GIÁO KIM CƯƠNG THỪA (VAJRAYĀNA) Wiki Tâm Học — Truyền thống Phật giáo — Kim Cương thừa — Phần 05: Tu tập I. Tổng quan về tu tập Kim Cương t
Tam tạng Pāli, Āgama, Hán tạng, kinh điển Sanskrit, Tây Tạng, luận thư và chú giải.
Từ Ấn Độ cổ đại, thời Đức Phật, các bộ phái, sự phát triển Đại thừa, Kim Cương thừa đến hiện đại.
Luân hồi Luân hồi là cách dịch phổ biến của thuật ngữ Sanskrit saṃsāra và Pāli saṃsāra, chỉ tiến trình chúng sinh tiếp tục trôi lăn trong sinh tử khi những nguyên nhân duy trì tiến trình ấy chưa được đoạn tận. Trong Phật giáo, luân hồi không chỉ có nghĩa: “Chết rồi sinh sang một đời khác.” Khái niệm rộng hơn, bao gồm m…
Lục độ Ba-la-mật Lục độ Ba-la-mật là sáu pháp tu quan trọng của Bồ-tát đạo, đặc biệt nổi bật trong Phật giáo Đại thừa. Sáu pháp gồm: Bố thí Ba-la-mật — Dāna-pāramitā Trì giới Ba-la-mật — Śīla-pāramitā Nhẫn nhục Ba-la-mật — Kṣānti-pāramitā Tinh tấn Ba-la-mật — Vīrya-pāramitā Thiền định Ba-la-mật — Dhyāna-pāramitā Bát-nh…
Lục thông Lục thông là cách gọi sáu loại năng lực hoặc thắng trí được đề cập trong truyền thống Phật giáo. Trong hệ thuật ngữ Pāli, chúng thường được liên hệ với abhiññā, nghĩa là thắng trí, tri kiến cao hơn hoặc sự biết trực tiếp đặc biệt. Sáu loại thường được trình bày gồm: Thần túc thông – các năng lực thần thông. T…
Mangala Sutta – Hạnh Phúc Kinh
Mười Ba-la-mật 1. Mười Ba-la-mật là gì? Mười Ba-la-mật (dasa pāramī) là mười phẩm chất được tu tập và hoàn thiện trên con đường hướng đến giác ngộ, đặc biệt được hệ thống hóa rõ trong truyền thống Theravāda khi trình bày con đường của một vị Bồ-tát (Bodhisatta) hướng đến Phật quả. Mười pháp thường được liệt kê: Bố thí…
Khảo cổ học, văn bản học, lịch sử tư tưởng, niên đại, tranh luận và phương pháp nghiên cứu.
Nền tảng kinh điển Nghiệp (Pāli: kamma; Sanskrit: karma) là một khái niệm trung tâm của giáo pháp Phật giáo, nhưng cũng là một trong những khái niệm dễ bị hiểu sai nhất. Trong kinh điển sớm, nghiệp không đơn giản có nghĩa là “số phận”, cũng không phải một quyền lực siêu nhiên chuyên thưởng thiện phạt ác. Trọng tâm của…
Nghiệp lực Nghiệp lực là thuật ngữ thường được dùng trong Phật giáo để nói đến sức tác động hoặc khả năng dẫn sinh quả của nghiệp. Muốn hiểu nghiệp lực, trước hết phải hiểu nghiệp (kamma/karma). Trong giáo lý Phật giáo, nghiệp không đơn giản là “số phận”, “quả báo” hay toàn bộ những gì xảy đến với một người. Điểm nền t…
Nền tảng kinh điển Nghiệp và quả là một trong những giáo lý trung tâm của Phật giáo. Pāli: kamma Sanskrit: karma nghĩa căn bản là: hành động. Nhưng trong giáo lý nghiệp của Đức Phật, yếu tố quyết định không đơn thuần là một chuyển động của thân hay một sự kiện xảy ra bên ngoài. Điểm then chốt là: cetanā — tư, ý định, c…
Nền tảng kinh điển Ngũ căn – Ngũ lực là hai nhóm giáo pháp quan trọng trong hệ thống các pháp hỗ trợ giác ngộ của Phật giáo sớm. Cả hai nhóm đều gồm cùng năm phẩm chất: Saddhā — Tín Viriya — Tinh tấn Sati — Niệm Samādhi — Định Paññā — Tuệ Khi được trình bày dưới phương diện indriya — căn, chúng là năm năng lực có chức…
Đối chiếu Ngũ giới — pañca-sīla là nền tảng đạo đức chung được tiếp nhận rộng rãi trong nhiều truyền thống Phật giáo. Năm nguyên tắc căn bản là: Không sát sinh. Không lấy của không cho. Không tà hạnh trong dục. Không nói dối. Không sử dụng chất say gây phóng dật. Tuy nhiên, khi Phật giáo phát triển qua nhiều khu vực và…
Đức Phật dạy: “- Sīlena sugatiṃ yanti, sīlena bhoga sampadā; sīlena nibbutiṃ yanti, tasmā sīlam visodhaye”. Nghĩa là: Nhờ giới được an lạc. Nhờ giới được của cải, tài sản. Nhờ giới được hạnh phúc tối cao. Vậy hãy thọ trì giới cho trong sạch. Theo Phật giáo, một người cận sự nam (thiện nam), một người cận sự nữ (tín nữ)…
Nếu hỏi “các nguyên tắc đạo đức nằm trong Ngũ giới có phải do Đức Phật lần đầu tiên sáng tạo ra?” thì câu trả lời là không. Những chuẩn mực như không giết hại, không trộm cắp, chân thật và tiết chế tình dục đã có những tương đồng trong môi trường tôn giáo–đạo đức Ấn Độ trước và cùng thời Đức Phật. Nhưng nếu hỏi “Ngũ gi…
Nền tảng kinh điển Ngũ uẩn (Pāli: pañcakkhandhā) là một trong những khung phân tích con người và kinh nghiệm quan trọng nhất của Phật giáo sớm. Năm uẩn gồm: Rūpa — Sắc Vedanā — Thọ Saññā — Tưởng Saṅkhāra — Hành Viññāṇa — Thức Đức Phật không trình bày năm uẩn nhằm xây dựng một học thuyết về năm thành phần tạo thành một…
Giới luật bao hàm một ý nghĩa cực trọng. Những qui luật này, sau khi Phật nhập Niết bàn được các hàng Thánh đệ tử của Ngài đọc tụng, biên chép thành hệ thống và trở thành một trong tam tạng Giáo điển. Đó là Luật Tạng.
Nhân duyên — B1 Nền tảng và phân biệt với Duyên khởi 1. Nhân duyên là gì? Trong cách dùng Phật học tiếng Việt, nhân duyên thường nói đến nhân và những điều kiện góp phần làm một hiện tượng sinh khởi, tồn tại, biến đổi hoặc chấm dứt. Ví dụ: Hạt giống + đất + nước + ánh sáng + nhiệt độ thích hợp → cây sinh trưởng. Theo c…
Trong Phật giáo, nhân duyên không đơn giản có nghĩa là “duyên gặp gỡ”, “duyên vợ chồng” hay một sự sắp đặt của số phận. Theo nghĩa khái quát: Nhân duyên là các nguyên nhân và điều kiện nương vào nhau để một hiện tượng sinh khởi, tồn tại, biến đổi và đoạn diệt. Có thể diễn đạt đơn giản:
Nhân quả — B1 Nền tảng kinh điển Phật giáo 1. Nhân quả là gì? Trong Phật giáo, điều thường được gọi bằng tiếng Việt là “nhân quả” có thể chỉ nguyên lý rộng rằng: Các hiện tượng sinh khởi khi có những nguyên nhân và điều kiện thích hợp; khi những điều kiện ấy thay đổi hoặc chấm dứt, kết quả cũng thay đổi hoặc chấm dứt.…
Thuật ngữ được tra từ các trang giáo lý đã xuất bản. Nhãn truyền thống theo phân loại từng bài; câu hỏi đang hoàn thiện có ghi chú riêng.
Mở trang tra cứu để lọc theo nhóm và duyệt toàn bộ kết quả.