Đại thừa

Phần V. Tu tập Phật giáo Đại thừa (Mahāyāna)

Đề cương bách khoa toàn diện dành cho Wiki Tâm Học – Phật giáo Đại thừa

Phần V hệ thống hóa những phương pháp thực hành trong Phật giáo Đại thừa, từ căn bản đến chuyên sâu, bao gồm Giới – Định – Tuệ, Bồ-tát đạo, Lục Ba-la-mật, thiền định, quán chiếu Tánh Không, niệm Phật, Tịnh độ, Thiền tông, sám hối, nghi lễ và ứng dụng trong đời sống.

Đây là đề cương tiêu đề đầy đủ, mỗi đề mục có thể phát triển thành một bài riêng. Các pháp thực hành đặc thù Mật giáo và Kim Cương thừa chỉ được giới thiệu ở mức phân loại và đối chiếu, không trình bày như những phương pháp tự thực hành không cần hướng dẫn.

V.01. Tổng quan con đường tu tập Đại thừa

1. Khái niệm tu tập trong Phật giáo Đại thừa

2. Mục đích và lý tưởng tu tập Đại thừa

3. Mối quan hệ giữa giải thoát và giác ngộ

4. Con đường Bồ-tát (Bodhisattvayāna)

5. Bồ-đề tâm và nền tảng tu tập

6. Trí tuệ và từ bi trong thực hành

7. Tự lợi và lợi tha

8. Giới – Định – Tuệ trong Đại thừa

9. Văn – Tư – Tu

10. Tín – Giải – Hành – Chứng

11. Phước đức và trí tuệ

12. Hai tư lương: phước và trí

13. Phương tiện thiện xảo trong tu tập

14. Chánh kiến và chánh tư duy

15. Tầm quan trọng của thiện tri thức

16. Vai trò của thầy hướng dẫn

17. Tu tập tại gia và xuất gia

18. Sự đa dạng pháp môn Đại thừa

19. Phân biệt mục tiêu và phương tiện tu tập

20. Những nguyên tắc chung để thực hành an toàn và đúng pháp

V.02. Quy y, phát tâm và xây dựng nền tảng

1. Quy y Tam bảo

2. Ý nghĩa Phật bảo

3. Ý nghĩa Pháp bảo

4. Ý nghĩa Tăng bảo

5. Quy y trong truyền thống Đại thừa

6. Phát nguyện tu học

7. Phát Bồ-đề tâm

8. Bồ-đề tâm nguyện

9. Bồ-đề tâm hành

10. Bốn hoằng thệ nguyện

11. Tứ vô lượng tâm

12. Phát tâm từ

13. Phát tâm bi

14. Phát tâm hỷ

15. Phát tâm xả

16. Tâm bình đẳng đối với chúng sinh

17. Tâm không phân biệt

18. Nuôi dưỡng lòng biết ơn

19. Phát triển niềm tin có hiểu biết

20. Xây dựng thời khóa tu tập cá nhân

V.03. Giới luật và đạo đức thực hành

1. Vai trò của giới trong Đại thừa

2. Ngũ giới

3. Không sát sinh

4. Không trộm cắp

5. Không tà hạnh

6. Không nói dối

7. Không sử dụng chất gây say làm mất chánh niệm

8. Thập thiện nghiệp

9. Ba thiện nghiệp về thân

10. Bốn thiện nghiệp về lời nói

11. Ba thiện nghiệp về ý

12. Bồ-tát giới

13. Mười giới trọng trong truyền thống Phạm Võng

14. Bốn mươi tám giới khinh

15. Giới Bồ-tát trong hệ thống Du-già hành

16. Giới luật xuất gia

17. Giới luật dành cho cư sĩ

18. Sám hối khi phạm giới

19. Giữ giới và phát triển chánh niệm

20. Giữ giới và lòng từ bi

V.04. Lục Ba-la-mật trong thực hành

1. Khái niệm Ba-la-mật (Pāramitā)

2. Tổng quan Lục Ba-la-mật

3. Bố thí Ba-la-mật

4. Tài thí

5. Pháp thí

6. Vô úy thí

7. Bố thí không chấp tướng

8. Trì giới Ba-la-mật

9. Nhẫn nhục Ba-la-mật

10. Nhẫn nhục trước nghịch cảnh

11. Nhẫn nhục trước lời xúc phạm

12. Nhẫn nhục trong tu học

13. Tinh tấn Ba-la-mật

14. Tinh tấn đoạn trừ bất thiện

15. Tinh tấn phát triển thiện pháp

16. Thiền định Ba-la-mật

17. Trí tuệ Ba-la-mật

18. Lục độ và Tánh Không

19. Lục độ và Bồ-đề tâm

20. Thực hành Lục độ trong đời sống hằng ngày

V.05. Thập Ba-la-mật và Bồ-tát hạnh

1. Thập Ba-la-mật trong một số hệ thống Đại thừa

2. Phương tiện Ba-la-mật

3. Nguyện Ba-la-mật

4. Lực Ba-la-mật

5. Trí Ba-la-mật

6. Tứ nhiếp pháp

7. Bố thí nhiếp

8. Ái ngữ nhiếp

9. Lợi hành nhiếp

10. Đồng sự nhiếp

11. Hạnh nguyện lợi tha

12. Thực hành đại bi

13. Hồi hướng công đức

14. Tùy hỷ công đức

15. Cúng dường Tam bảo

16. Phụng sự cộng đồng

17. Giúp đỡ người khó khăn

18. Chăm sóc người bệnh

19. Bảo vệ sinh mạng

20. Bồ-tát hạnh trong xã hội hiện đại

V.06. Chánh niệm và các pháp trợ đạo

1. Chánh niệm (Smṛti)

2. Tỉnh giác (Saṃprajanya)

3. Chánh niệm về thân

4. Chánh niệm về cảm thọ

5. Chánh niệm về tâm

6. Chánh niệm về các pháp

7. Tứ niệm xứ

8. Tứ chánh cần

9. Tứ như ý túc

10. Ngũ căn

11. Ngũ lực

12. Thất giác chi

13. Bát Chánh đạo

14. Ba mươi bảy phẩm trợ đạo

15. Chánh niệm trong sinh hoạt

16. Chánh niệm khi đi

17. Chánh niệm khi đứng

18. Chánh niệm khi ngồi

19. Chánh niệm khi nằm

20. Chánh niệm trong giao tiếp

V.07. Thiền chỉ (Śamatha)

1. Khái niệm thiền chỉ

2. Mục đích của thiền chỉ

3. Chuẩn bị không gian thiền

4. Tư thế ngồi thiền

5. Điều hòa thân và hơi thở

6. Chọn đối tượng thiền

7. An trú tâm trên đối tượng

8. Phát triển sự ổn định chú ý

9. Nhận diện tâm tán loạn

10. Nhận diện hôn trầm

11. Điều chỉnh sự căng thẳng và buông lỏng

12. Các chướng ngại của thiền định

13. Năm triền cái

14. Hỷ và lạc trong thiền

15. Nhất tâm

16. Các tầng thiền định

17. Thiền chỉ trong truyền thống Du-già hành

18. Thiền chỉ trong các hệ thống tu học Tây Tạng

19. Thiền chỉ và chánh niệm

20. Những lưu ý khi thực hành thiền chỉ

V.08. Thiền quán (Vipaśyanā)

1. Khái niệm thiền quán

2. Mục đích của thiền quán

3. Quan hệ giữa chỉ và quán

4. Chỉ quán song tu

5. Quán thân

6. Quán cảm thọ

7. Quán tâm

8. Quán pháp

9. Quán Vô thường

10. Quán Khổ

11. Quán Vô ngã

12. Quán Duyên khởi

13. Quán Mười hai nhân duyên

14. Quán Ngũ uẩn

15. Quán Thập nhị xứ

16. Quán Thập bát giới

17. Quán sự sinh diệt của các pháp

18. Quán tính điều kiện của hiện tượng

19. Quán sự chấp thủ

20. Thiền quán và phát triển trí tuệ

V.09. Quán chiếu Tánh Không

1. Tánh Không trong thực hành Đại thừa

2. Chuẩn bị chánh kiến về Tánh Không

3. Quán Duyên khởi và Tánh Không

4. Quán nhân vô ngã

5. Quán pháp vô ngã

6. Quán Ngũ uẩn không có tự tính

7. Quán thân không có tự tính

8. Quán tâm không có tự tính

9. Quán cảm thọ không có tự tính

10. Quán các hiện tượng phụ thuộc điều kiện

11. Quán tự tính (Svabhāva)

12. Quán sự phụ thuộc vào danh ngôn

13. Quán chủ thể và đối tượng

14. Quán nhị đế

15. Quán Trung đạo

16. Quán bất nhị

17. Quán vô sở đắc

18. Quán vô trụ

19. Kết hợp Tánh Không và từ bi

20. Những sai lầm thường gặp khi quán Tánh Không

V.10. Thiền quán từ bi và Bồ-đề tâm

1. Thiền tâm từ (Maitrī)

2. Thiền tâm bi (Karuṇā)

3. Thiền tâm hỷ (Muditā)

4. Thiền tâm xả (Upekṣā)

5. Tứ vô lượng tâm trong Đại thừa

6. Quán chúng sinh bình đẳng

7. Quán lòng biết ơn

8. Quán tình thương đối với người thân

9. Quán tình thương đối với người xa lạ

10. Quán từ bi đối với người gây khó khăn

11. Phát triển đại bi

12. Phát triển Bồ-đề tâm quy ước

13. Phát triển Bồ-đề tâm tối hậu

14. Phương pháp nhân quả bảy điểm

15. Phương pháp tự tha bình đẳng

16. Phương pháp hoán đổi mình và người

17. Pháp tu Tonglen trong các truyền thống Tây Tạng

18. Kết hợp trí tuệ và từ bi

19. Từ bi và hành động cụ thể

20. Những giới hạn và lưu ý trong thực hành từ bi

V.11. Thiền tông – Thiền trực tiếp

1. Tổng quan phương pháp tu Thiền tông

2. Tọa thiền (Zazen)

3. Thiền hành (Kinhin)

4. Điều thân trong tọa thiền

5. Điều tức trong tọa thiền

6. Điều tâm trong tọa thiền

7. Chỉ quán trong Thiền tông

8. Mặc chiếu thiền

9. Công án thiền

10. Thoại đầu thiền

11. Tham công án

12. Tham thoại đầu

13. Niệm Phật công án

14. Quán chiếu bản tâm

15. Minh tâm kiến tính

16. Đốn ngộ

17. Tiệm tu

18. Đốn ngộ tiệm tu

19. Vô niệm, vô tướng, vô trụ

20. Thiền trong sinh hoạt hằng ngày

V.12. Thiền theo các truyền thống Đông Á

1. Thiền Lâm Tế

2. Thiền Tào Động

3. Thiền Mặc chiếu

4. Thiền Công án

5. Thiền Thiên Thai

6. Chỉ quán Thiên Thai

7. Lục diệu pháp môn

8. Tiểu chỉ quán

9. Ma-ha chỉ quán

10. Thiền Hoa Nghiêm

11. Thiền trong Pháp Tướng tông

12. Thiền Seon Hàn Quốc

13. Thiền Zen Nhật Bản

14. Thiền Trúc Lâm Việt Nam

15. Thiền Tỳ-ni-đa-lưu-chi

16. Thiền Vô Ngôn Thông

17. Thiền Thảo Đường

18. Thiền Lâm Tế Việt Nam

19. Thiền Tào Động Việt Nam

20. So sánh các phương pháp Thiền Đông Á

V.13. Tu tập Tịnh độ

1. Tổng quan pháp môn Tịnh độ

2. Tín – Nguyện – Hạnh

3. Niềm tin trong Tịnh độ

4. Phát nguyện vãng sinh

5. Niệm Phật A-di-đà

6. Trì danh niệm Phật

7. Quán tưởng niệm Phật

8. Quán tượng niệm Phật

9. Thật tướng niệm Phật

10. Niệm Phật bằng lời

11. Niệm Phật thầm

12. Niệm Phật theo hơi thở

13. Niệm Phật khi đi

14. Niệm Phật khi ngồi

15. Niệm Phật trong sinh hoạt

16. Niệm Phật và chánh niệm

17. Niệm Phật và nhất tâm

18. Niệm Phật và Bồ-đề tâm

19. Niệm Phật và hồi hướng

20. Thời khóa Tịnh độ hằng ngày

V.14. Quán tưởng và các pháp môn Tịnh độ

1. Quán tưởng cõi Cực Lạc

2. Mười sáu phép quán trong kinh Quán Vô Lượng Thọ

3. Quán mặt trời

4. Quán nước

5. Quán đất

6. Quán cây báu

7. Quán ao báu

8. Quán lầu gác

9. Quán tòa sen

10. Quán tượng Phật

11. Quán thân Phật A-di-đà

12. Quán Bồ-tát Quán Thế Âm

13. Quán Bồ-tát Đại Thế Chí

14. Quán vãng sinh

15. Chín phẩm vãng sinh

16. Thập niệm trong các truyền thống Tịnh độ

17. Niệm Phật tam-muội

18. Tịnh độ và tự lực

19. Tịnh độ và tha lực

20. Thiền – Tịnh song tu

V.15. Trì tụng kinh điển

1. Ý nghĩa trì tụng kinh điển

2. Đọc kinh

3. Tụng kinh

4. Học thuộc kinh

5. Chép kinh

6. Nghe kinh

7. Giảng giải kinh

8. Quán chiếu ý nghĩa kinh

9. Tụng Bát-nhã Tâm kinh

10. Tụng kinh Kim Cương

11. Tụng kinh Pháp Hoa

12. Tụng kinh Hoa Nghiêm

13. Tụng kinh A-di-đà

14. Tụng kinh Vô Lượng Thọ

15. Tụng kinh Địa Tạng

16. Tụng kinh Dược Sư

17. Tụng kinh Duy-ma-cật

18. Tụng kinh Lăng Nghiêm

19. Tụng kinh Viên Giác

20. Trì tụng và ứng dụng giáo lý trong đời sống

V.16. Trì chú, đà-la-ni và các thực hành liên quan

1. Khái niệm thần chú (Mantra)

2. Khái niệm đà-la-ni (Dhāraṇī)

3. Phân biệt thần chú và đà-la-ni

4. Lịch sử trì chú trong Đại thừa

5. Trì chú trong Phật giáo Đông Á

6. Chú Đại Bi

7. Chú Lăng Nghiêm

8. Chú Dược Sư

9. Chú Vãng Sinh

10. Lục tự đại minh chú trong truyền thống Quán Thế Âm

11. Đà-la-ni trong kinh điển Đại thừa

12. Phát âm và phiên âm thần chú

13. Chánh niệm khi trì chú

14. Trì chú và phát Bồ-đề tâm

15. Trì chú và hồi hướng

16. Vai trò của nghi quỹ

17. Vai trò của truyền thừa

18. Phân biệt trì chú phổ thông và pháp tu Mật giáo chuyên biệt

19. Các pháp tu cần quán đảnh hoặc truyền pháp

20. Những giới hạn và lưu ý khi nghiên cứu, thực hành thần chú

V.17. Lễ Phật, cúng dường và sám hối

1. Ý nghĩa lễ Phật

2. Lễ bái Tam bảo

3. Lễ Phật Thích-ca

4. Lễ Phật A-di-đà

5. Lễ Phật Dược Sư

6. Lễ Bồ-tát Quán Thế Âm

7. Lễ Bồ-tát Địa Tạng

8. Lễ Bồ-tát Văn Thù

9. Lễ Bồ-tát Phổ Hiền

10. Cúng dường Tam bảo

11. Cúng dường hương, hoa và ánh sáng

12. Cúng dường bằng hành động thiện

13. Sám hối trong Đại thừa

14. Sám hối sáu căn

15. Hồng danh sám hối

16. Lương Hoàng sám

17. Từ Bi Thủy Sám

18. Sám Pháp Hoa

19. Sám Dược Sư

20. Sám hối và chuyển hóa hành vi

V.18. Công đức, hồi hướng và phát nguyện

1. Công đức (Puṇya)

2. Phước đức và trí tuệ

3. Tích lũy công đức

4. Tùy hỷ công đức

5. Hồi hướng công đức (Pariṇāmanā)

6. Hồi hướng cho tất cả chúng sinh

7. Hồi hướng cho người thân

8. Hồi hướng cho người đã mất

9. Hồi hướng Bồ-đề

10. Phát nguyện thành Phật

11. Phát nguyện lợi sinh

12. Bốn hoằng thệ nguyện

13. Mười đại nguyện Phổ Hiền

14. Nguyện học theo Bồ-tát

15. Nguyện giữ giới

16. Nguyện phát triển trí tuệ

17. Nguyện phát triển từ bi

18. Nguyện bảo vệ Chánh pháp

19. Nguyện phụng sự cộng đồng

20. Phát nguyện và thực hành nhất quán

V.19. Tu tập theo các địa vị Bồ-tát

1. Tổng quan các giai đoạn Bồ-tát đạo

2. Thập tín

3. Thập trụ

4. Thập hạnh

5. Thập hồi hướng

6. Thập địa

7. Sơ địa – Hoan Hỷ địa

8. Nhị địa – Ly Cấu địa

9. Tam địa – Phát Quang địa

10. Tứ địa – Diệm Huệ địa

11. Ngũ địa – Nan Thắng địa

12. Lục địa – Hiện Tiền địa

13. Thất địa – Viễn Hành địa

14. Bát địa – Bất Động địa

15. Cửu địa – Thiện Huệ địa

16. Thập địa – Pháp Vân địa

17. Đẳng giác

18. Diệu giác

19. Ngũ đạo trong các hệ thống Đại thừa

20. Các cách giải thích khác nhau về tiến trình Bồ-tát đạo

V.20. Tu tập theo các kinh điển Đại thừa

1. Pháp tu theo kinh Bát-nhã

2. Pháp tu theo kinh Kim Cương

3. Pháp tu theo Bát-nhã Tâm kinh

4. Pháp tu theo kinh Pháp Hoa

5. Pháp tu theo kinh Hoa Nghiêm

6. Pháp tu theo kinh Duy-ma-cật

7. Pháp tu theo kinh Lăng Già

8. Pháp tu theo kinh Giải Thâm Mật

9. Pháp tu theo kinh Đại Bát Niết-bàn

10. Pháp tu theo kinh Thắng Man

11. Pháp tu theo kinh A-di-đà

12. Pháp tu theo kinh Vô Lượng Thọ

13. Pháp tu theo kinh Quán Vô Lượng Thọ

14. Pháp tu theo kinh Dược Sư

15. Pháp tu theo kinh Địa Tạng

16. Pháp tu theo kinh Phổ Môn

17. Pháp tu theo kinh Viên Giác

18. Pháp tu theo kinh Lăng Nghiêm

19. Pháp tu theo kinh Phạm Võng

20. Phương pháp kết hợp học kinh và hành trì

V.21. Tu tập trong đời sống cư sĩ

1. Tu tập tại gia

2. Thiết lập bàn thờ Phật

3. Thời khóa buổi sáng

4. Thời khóa buổi tối

5. Tu tập trong gia đình

6. Tu tập khi làm việc

7. Chánh niệm trong giao tiếp

8. Chánh niệm khi ăn uống

9. Chánh niệm khi sử dụng công nghệ

10. Chánh niệm khi lái xe và di chuyển

11. Giữ giới trong đời sống hiện đại

12. Thực hành bố thí

13. Thực hành nhẫn nhục

14. Thực hành từ bi

15. Chuyển hóa sân giận

16. Chuyển hóa tham ái

17. Chuyển hóa ganh tị

18. Chuyển hóa lo âu

19. Đối diện mất mát và vô thường

20. Cân bằng tu tập, gia đình và công việc

V.22. Tu tập trong đời sống xuất gia

1. Mục tiêu đời sống xuất gia

2. Giới luật xuất gia

3. Sinh hoạt tăng đoàn

4. Thời khóa tu viện

5. Học kinh và luật

6. Học luận và triết học

7. Tọa thiền trong tu viện

8. Thiền hành trong tu viện

9. Tụng kinh trong tu viện

10. Bố-tát và tụng giới

11. An cư

12. Tự tứ

13. Sám hối và phục hồi giới hạnh

14. Lao tác trong chánh niệm

15. Phụng sự tăng đoàn

16. Giáo dục tăng ni

17. Hoằng pháp

18. Hướng dẫn cư sĩ

19. Tu tập tập thể

20. Trách nhiệm đạo đức của người xuất gia

V.23. Tu tập theo hoàn cảnh và đối tượng

1. Tu tập dành cho người mới bắt đầu

2. Tu tập dành cho thanh thiếu niên

3. Tu tập dành cho sinh viên

4. Tu tập dành cho người đi làm

5. Tu tập dành cho người cao tuổi

6. Tu tập dành cho người bận rộn

7. Tu tập dành cho gia đình

8. Tu tập dành cho cha mẹ

9. Tu tập dành cho người chăm sóc bệnh nhân

10. Tu tập khi đau bệnh

11. Tu tập khi gặp khủng hoảng

12. Tu tập khi đối diện sự mất mát

13. Tu tập khi đối diện cái chết

14. Tu tập trong thời gian thất nghiệp

15. Tu tập khi gặp khó khăn tài chính

16. Tu tập khi có xung đột

17. Tu tập trong môi trường học đường

18. Tu tập trong môi trường công sở

19. Tu tập trong hoạt động cộng đồng

20. Điều chỉnh pháp tu theo sức khỏe và hoàn cảnh cá nhân

V.24. Các khóa tu và hình thức thực hành tập thể

1. Khóa tu một ngày

2. Khóa tu cuối tuần

3. Khóa tu bảy ngày

4. Khóa tu mùa hè

5. Khóa tu Bát quan trai

6. Khóa tu niệm Phật

7. Phật thất

8. Thiền thất

9. Khóa tu chỉ quán

10. Khóa tu Bồ-tát giới

11. Khóa tu học kinh

12. Khóa tu sám hối

13. Khóa tu từ bi

14. Khóa tu chánh niệm

15. Khóa tu dành cho cư sĩ

16. Khóa tu dành cho tăng ni

17. Nội quy khóa tu

18. Vai trò của người hướng dẫn

19. Những lưu ý về sức khỏe và an toàn trong khóa tu

20. Duy trì thực hành sau khóa tu

V.25. Chướng ngại và sai lầm trong tu tập

1. Các chướng ngại trong tu tập

2. Năm triền cái

3. Tham dục

4. Sân hận

5. Hôn trầm và thụy miên

6. Trạo cử và hối quá

7. Nghi

8. Chấp ngã

9. Chấp pháp

10. Chấp vào công đức

11. Chấp vào trạng thái thiền

12. Hiểu lầm về Tánh Không

13. Hiểu lầm về Phật tính

14. Hiểu lầm về giác ngộ

15. Lạm dụng khái niệm phương tiện thiện xảo

16. Tu tập thiếu cân bằng

17. Cố gắng quá mức

18. Phụ thuộc không lành mạnh vào người hướng dẫn

19. Phân biệt trải nghiệm thiền với thành tựu tâm linh

20. Nhận diện dấu hiệu cần tạm ngưng hoặc điều chỉnh thực hành

V.26. Đánh giá tiến bộ và chuyển hóa nội tâm

1. Thế nào là tiến bộ trong tu tập?

2. Giới hạnh và tiến bộ tu tập

3. Chánh niệm và tỉnh giác

4. Khả năng nhận diện phiền não

5. Giảm tham ái

6. Giảm sân hận

7. Giảm si mê

8. Phát triển lòng từ bi

9. Phát triển trí tuệ

10. Phát triển nhẫn nhục

11. Phát triển tinh tấn

12. Phát triển sự ổn định tâm

13. Phát triển tâm bình đẳng

14. Giảm chấp thủ

15. Tăng trưởng trách nhiệm đạo đức

16. Chuyển hóa hành vi trong đời sống

17. Vai trò của tự quan sát

18. Vai trò của thiện tri thức trong đánh giá

19. Những giới hạn của việc tự nhận định chứng ngộ

20. Tu tập lâu dài và phát triển bền vững

V.27. Lộ trình thực hành Đại thừa

1. Lộ trình tu học Đại thừa tổng quát

2. Lộ trình cho người chưa biết Phật pháp

3. Lộ trình học Tứ Thánh đế và Duyên khởi

4. Lộ trình thực hành Ngũ giới

5. Lộ trình phát triển chánh niệm

6. Lộ trình phát triển thiền định

7. Lộ trình phát triển thiền quán

8. Lộ trình học Tánh Không

9. Lộ trình phát Bồ-đề tâm

10. Lộ trình thực hành Lục độ

11. Lộ trình thực hành Bồ-tát giới

12. Lộ trình tu học Thiền tông

13. Lộ trình tu học Tịnh độ

14. Lộ trình Thiền – Tịnh song tu

15. Lộ trình học kinh Bát-nhã

16. Lộ trình học kinh Pháp Hoa

17. Lộ trình học kinh Hoa Nghiêm

18. Lộ trình tu học dành cho cư sĩ

19. Lộ trình tu học dành cho người xuất gia

20. Xây dựng lộ trình cá nhân với sự hướng dẫn phù hợp

V.28. Tu tập Đại thừa và đời sống xã hội hiện đại

1. Phật giáo Đại thừa và trách nhiệm xã hội

2. Bồ-tát đạo trong hoạt động từ thiện

3. Từ bi và công bằng xã hội

4. Phật giáo và hòa bình

5. Phật giáo và bất bạo động

6. Phật giáo và bảo vệ môi trường

7. Phật giáo và bảo vệ động vật

8. Phật giáo và giáo dục

9. Phật giáo và chăm sóc sức khỏe

10. Phật giáo và hỗ trợ cộng đồng

11. Phật giáo và đạo đức kinh doanh

12. Phật giáo và công nghệ

13. Phật giáo và mạng xã hội

14. Phật giáo và trí tuệ nhân tạo

15. Phật giáo và tiêu dùng có trách nhiệm

16. Phật giáo và đời sống gia đình

17. Phật giáo và quan hệ cộng đồng

18. Phật giáo và đối thoại liên tôn

19. Phật giáo và văn hóa hòa giải

20. Bồ-tát đạo trong thế giới toàn cầu hóa

V.29. Đối chiếu các phương pháp tu tập

1. Thiền chỉ và thiền quán

2. Thiền định và chánh niệm

3. Thiền tông và Tịnh độ

4. Thiền công án và Mặc chiếu

5. Thiền Thiên Thai và Thiền tông

6. Thiền Đông Á và thiền Tây Tạng

7. Niệm Phật và quán tưởng Phật

8. Niệm Phật và trì chú

9. Trì kinh và học kinh

10. Sám hối và giữ giới

11. Bồ-tát giới và giới luật xuất gia

12. Tự lực và tha lực

13. Tu phước và tu tuệ

14. Từ bi và Tánh Không

15. Bồ-đề tâm và thiền định

16. Lục độ và Bát Chánh đạo

17. Tu tập Đại thừa và Phật giáo thời kỳ đầu

18. Tu tập Đại thừa và Theravāda

19. Tu tập Đại thừa và Kim Cương thừa

20. Những điểm chung và khác biệt giữa các pháp môn

V.30. Tài liệu và công cụ hỗ trợ tu tập

1. Kinh điển căn bản dành cho người mới

2. Kinh điển dành cho người tu Thiền

3. Kinh điển dành cho người tu Tịnh độ

4. Kinh điển về Bồ-tát đạo

5. Kinh điển về Lục Ba-la-mật

6. Kinh điển về Tánh Không

7. Luận điển hướng dẫn Bồ-tát hạnh

8. Nhập Bồ-tát hạnh luận

9. Đại thừa Tập Bồ-tát học luận

10. Bồ-đề đạo thứ đệ trong các truyền thống Tây Tạng

11. Tài liệu về thiền chỉ và thiền quán

12. Tài liệu về chánh niệm

13. Tài liệu về Bồ-tát giới

14. Tài liệu về nghi thức tụng niệm

15. Tài liệu về pháp môn Tịnh độ

16. Tài liệu về Thiền tông

17. Bảng thuật ngữ tu tập Sanskrit – Hán – Việt

18. Sơ đồ các phương pháp tu tập Đại thừa

19. Câu hỏi thường gặp về tu tập Đại thừa

20. Hệ thống liên kết giáo lý – kinh điển – pháp môn – thực hành

Tổng kết Phần V

Quy chuẩn biên soạn khi phát triển chi tiết

Đối với Wiki Tâm Học, mỗi bài về phương pháp tu tập nên có các thành phần: nguồn gốc và truyền thống, cơ sở kinh luận, mục đích, điều kiện thực hành, cách thực hành theo nguồn đáng tin cậy, những khó khăn thường gặp, giới hạn và lưu ý an toàn, cùng liên kết đến giáo lý và kinh điển tương ứng.

Cần đặc biệt phân biệt giữa pháp tu phổ thông, pháp tu chuyên sâu cần người hướng dẫn và pháp tu thuộc truyền thừa có điều kiện tiếp nhận riêng. Không nên trình bày các tầng thiền, địa vị Bồ-tát hay chứng ngộ như những thành tựu có thể tự xác nhận qua một vài dấu hiệu đơn giản.

Kết quả: Phần V đã có 30 nhóm và 600 đề mục, bao quát lý thuyết thực hành, pháp môn, đời sống tu học và nghiên cứu đối chiếu. Đây là cơ sở để xây dựng chuyên mục Tu tập Đại thừa theo hướng hệ thống, có thể tra cứu và mở rộng lâu dài.